Kisa miyaz la ye ?
Yo pale de miyaz lè vè kèk mouch lakoz pran devlope nan kò yon bèt osinon yon moun. Vè sa se yon parazit, se vyann endividi ki abrite li a li manje. Li atake tout kategori bèt. Ou kapab jwenn li sou po osinon anndan kò a.
Kisa ki lakoz li ?
Plizyè mouch kapab ponn ze ki lakoz miyaz lan. Men pami mouch sa yo, nap pale nan atik sa de Cochliomyia hominivorax ki reprezante yon gwo danje pou monton epi ki prezan an Ayiti. Yo rele li Mouch vyann paske li renmen poze sou vyann. Nou pi fasil wè yo lè peryò chalè an Ayiti. Men gen lòt espès nou ka pi fasil wè nan period lapli.
Li on jan difisil pou nou distenge espès yo grenn pa grenn. An jeneral yo vèt oswa ble klere.
Se femèl yo ki pi danjre. Lè yo poze, yo ponn ze yo ki pral devlope vè yo. Yo ka ponn kote ki pwòp pa egzanp sou yon po ki pwòp tankou kote ki sal. Nan dènye kote sa yo, nou kapab site poupou, dyare, po ki gen grès, po ki gen swè, lèn mouton ki sal, blese ki ouvri. Nan ka sa nap konprann ke yon lèn mouton ki sal ap pi fasil sere vè mouch yo. Epitou mouch sa yo se bèt ki oryante yo ak lodè anpil. Yo sansib ak sant bèt parèy yo, nan ka sa nap di yo sansib ak fewomòn yo. Yo sansib tou a sant matyè kap dekonpoze. Se sa ki fè si pati ki enfekte sou po a pa byen pwoteje ak trete, lòt mouch kapab vin ponn ladan li.
Lè ti bèt yo fenk fèt yo frajil anpil ak Cochliomyia hominivorax la. Lonbrit la se yonn nan pati lakay bebe yo ki frajil anpil. Lè li pako fin geri, mouch fasil vin ponn ladan li.
Lè vè yo kale sou po a osinon sou blese a, vè yo kwoke kò yo epi yo tanmen manje vyann nan.
Sou ki diferan fòm miyaz la ka manifeste ?
Genyen miyaz pa deyò (sou po) tankou genyen miyaz anndan kò. Eksplikasyon ki pral bay la yo valab pou miyaz la lakay bèt tankou lakay moun.
Lè se pa deyò mouch la ponn ze a, li kapab devlope yon boul pi, osinon vè a kapab pike tèt antre anndan kò a osinon tou li kapab fouye pou suiv liy anba po a. Konsa tou, si se sou yon kwout ze yo ponn, sa ka rive yo rete pa deyò epi yo manje kwout la pou nouri yo. Ka sa te prezante nan pye yon mesye ki te genyen yon egzema grav.
Konsa tou, sa ka rive mouch yo al ponn anndan kò a. Se kote ki gent ou nan kò a mouch la antre pou li al ponn : je, bouch, nen, zòrèy, twou bouda, bòbòt, koulout. Vè yo viv menm jan an nan manje vyann kò a.
Gen yon lòt ka enpòtan tou kote vè a vin devlope anndan bèt la, lè konsa bèt la ka rejte li nan poupou osinon vè ka mache nan kò li jis li vin soti sou po a.
Yon enfòmasyon enpòtan sèke se pa nan tout ka tou mouch oblije ponn sou bèt la. Gen de ka kote vè a ki déjà nan anviwònman an (tankou atè) trenen al antre sou bèt la, li ka ale poze sou po l osinon antre nan twou kò li. Yon ensèk ki ap pote vè a sou kò li kapab favorize enfestasyon an tou. Nan netwaye kò l ak lang li, bèt la ka pran vè a epi antre l anndan kò li. Nan ka sa a, nou ka wè bèt la poupou vè mouch yo.
Foto 3.- Ka miyaz sou po yon chen. Sous : European Scientific Counsel Companion Animal Parasites. Lyen : https://www.esccap.fr/arthropodes/myiases-asticots.html
Kòman li aji kay moun ?
Malgre ka maladi miyaz la pi kouran lakay bèt yo, dega li fè kay moun yo kapab konsiiderab tou. Yon ka kite remakab se lakay yon madanm an Ejip kote anndan kò l te plen vè mouch pandan li te toujou vivan. Yo jwenn ka miyaz yo souvan tou lakay sòlda ki nan lagè yo kote pwoblèm tan, move swen ak move kondisyon lijyèn lakoz blese sòlda sa yo pa janm fin geri vre epi nan konsa vin atire mouch vin ponn ladan yo.
Kòman yo kapab trete li sou po bèt ?
Li enpòtan nan tretman pou nou retire tout vè yo ki anndan blese a. Apresa, fòk nou byen netwaye li, retire tout pij, tout kwout, tout salte. Nou kapab itilize pou fasilite travay sa yon antiparazit. Apresa, se pou nou byen panse blese a.
Kòman yo trete li lakay moun ?
Pi rapid solisyon an se ale wè doktè pou evite vè a fè plis dega.
Koman nou kapab evite mouch sa yo ?
Pi bon mwayen an rete lapwòpte yon fason pou evite mouch la vini nan anviwònman epi tou pou n kapab detui vè yo sizoka mouch la ta deja ponn. Epitou, fè deparazitaj lakay bèt yo.
Nan dezenfekte a, sa konn rive yo dezenfekte poupou bèt yo men nan ka sa yo, sa konn vin rive poupou sa yo vin paka dekonpoze.
Nan peyi ki pi avanse yo, yo itilize yon metòd yo rele “otosid” kote yo devlope de mal steril pou al kwaze ak femèl yo. Etan done yo steril, sa vin fè malgre kwazman an, femèl yo pa rive ponn ze ki ka devlope an vè.
Referans
- Leclercq M., Les myiases. Revue Médicale de Liège vol III no 6. Liège, Belgique. 8p
- Gourreau J. M., 2011. Les myiases cutanées. Insectes no 160 – 2011(1). 4p
Comments
Post a Comment